Liczba osób jąkających się stale rośnie. Mimo postępu nauki wciąż nie można jednoznacznie stwierdzić, jaka jest etiologia tego zaburzenia. Część badaczy opowiada się za wyjaśnieniem psychogennym, traktując jąkanie jako objaw nerwicy lub logofobii. Inni forsują wyjaśnienia w kategoriach biologicznych, upatrując przyczynę problemu w nieprawidłowym oddychaniu. Niezależnie od tego, który sposób argumentacji bardziej nas przekonuje, trzeba się zgodzić, że jest to poważne schorzenie, a próby jego samodzielnej eliminacji często są frustrującym doświadczeniem. Terapia jąkania opiera się przede wszystkim na ćwiczeniu aparatu wykonawczego mowy. Może być realizowana za pomocą różnych metod. Poniżej postaramy się scharakteryzować te najpopularniejsze.
Echokorekcja
To metoda autorstwa profesora B. Adamczyka, która opiera się na celowym spowolnieniu mowy przy pomocy specjalnych urządzeń (DAF) lub programu komputerowego i skłonieniu pacjenta, by mówił w sposób zsynchronizowany z minimalnie, sztucznie wytworzonym echem. Bazuje ona na obserwacji profesora Adamczyka, który zauważył, że gdy uda się spowolnić naturalne tempo mowy pacjenta, częstotliwość zająknięć wyraźnie spada.
Technika jąkania się bardziej płynnego
Technika ta zakłada, że terapia jąkania powinna przebiegać w 4 fazach. Pierwszą jest identyfikacja, kiedy terapeuta poddaje objawy analizie, by w kolejnych krokach podjąć próbę ich redukcji. Następnie ma miejsce odczulanie, czyli praca z emocjami pacjenta, zredukowanie lęku przed mówieniem. Kolejnym etapem jest modyfikacja nastawienia pacjenta – skłonienie go do rezygnacji z wymawiania trudniejszych wyrazów i zachęcanie do tego, by nie zrażał się potknięciami i kontynuował wypowiedź. Ostatnią fazą terapii jest automatyzacja, kiedy pacjent utrwala wypracowany mechanizm mówienia, w którym drobne zająknięcia nie budzą już u niego lęku.
Rytmizacja mówienia
W tej technice pacjent jest zachęcany do rytmicznego mówienia sylabami wyrazów i całych zdań. Wypracowany rytm i tzw. mowa skandowana stanowi bazę do dalszego ćwiczenia płynności mówienia i stopniowego zwiększania jego tempa.
Tekst przygotowany przy współpracy z gabinetem neurologopedycznym GŻEGŻÓŁKA.